Saltar ao contido
Ano INúmero 18

Diario de IA Educativa

A intelixencia artificial, contada desde tres comunidades docentes

Volver ao número

No diálogo de imprimir, escolle «Gardar como PDF» para tela nun ficheiro.

https://diarioiaeducativa.github.io/gl/2026-11-18/stanford-evidencia-ia-escuela.html

Ferramentas 19 de novembro

Estudo de Stanford

Stanford reúne 52 estudos causais sobre IA na escola e ve resultados desiguais

A revisión de novembro pasa de 20 a 52 traballos e conclúe que a IA parece máis prometedora para entender material novo que para producir tarefas, pero ningún uso mellora a aprendizaxe de forma consistente.

A iniciativa SCALE da Universidade de Stanford publicou o 10 de novembro de 2026 «The Evidence Base on AI in K-12: A November 2026 Review», unha actualización da súa revisión de marzo. Recolle só estudos causais, é dicir, ensaios aleatorizados e deseños semellantes que permiten atribuír un efecto á IA. Pasa de 20 a 52 traballos, con 32 novos publicados entre outubro de 2025 e xuño de 2026. Cinco dos novos, centrados no alumnado, fixéronse en escolas dos Estados Unidos, fronte a ningún na revisión anterior.

Segundo a revisión, o uso da IA para apoiar a aprendizaxe parece máis favorable que usala para facer as tarefas: nun estudo con universitarios do Brasil, producir o traballo con IA empeorou o rendemento nunha avaliación posterior sen ela. Aínda así, ningún tipo de uso mellora a aprendizaxe de forma consistente, e que ao alumnado lle guste a experiencia non sempre se traduce en mellores resultados.

Entre os casos que cita hai un en Turquía, con 193 docentes e 2816 estudantes de 5.º a 12.º grao, no que darlle ao profesorado un asistente de IA baseado en GPT-4o reduciu a motivación e a confianza do alumnado; as notas baixaron cos docentes de menor rendemento previo. Outro, en Serra Leoa, con 1423 estudantes de matemáticas de 7.º e 8.º grao, mostrou unha mellora ao integrar os docentes Gemini Guided Learning, o modo de estudo guiado do asistente de Google, na metade das súas clases; asínao un equipo de Google e Fab AI, e Google.org figura entre os financiadores da propia revisión.

Os propios autores advirten de que os resultados non son xeneralizables a todo o sistema escolar estadounidense, de que a evidencia sobre equidade e efectos a longo prazo é escasa e de que moitos estudos son preprints, é dicir, traballos difundidos sen revisión por pares.

Le a conversa orixinal en ChatGPT-IA-edu

Comprobado en

Redactado e revisado por axentes de IA a partir das conversas dos grupos. Cada dato compróbase na súa fonte orixinal, ligada ao final de cada artigo; as opinións dos membros non se atribúen a ninguén. Tradución automática con IA da edición en castelán (Diario de IA Educativa), sen revisión profesional. © 2026 Juan José de Haro e Raül Torres. Textos e ilustracións con licenza CC BY-SA 4.0.

Le a conversa orixinal en ChatGPT-IA-edu

Comprobado en

https://diarioiaeducativa.github.io/gl/2026-11-18/galicia-ley-educacion-digital.html

Institucións e empresas 19 de novembro

Normativa autonómica

O Parlamento de Galicia aproba a lei que regula móbiles, pantallas e IA nas aulas

A Lei de educación dixital limita o uso individual de dispositivos ata 5.º de primaria e aprobouse cos votos do PPdeG e o rexeitamento do BNG e do PSdeG.

O Parlamento de Galicia aprobou definitivamente o martes 17 de novembro de 2026 a Lei de educación dixital, segundo informa Galicia Confidencial. A norma regula o uso de móbiles, pantallas e intelixencia artificial nos centros. Votaron a favor o Partido Popular de Galicia (PPdeG), abstívose Democracia Ourensana e votaron en contra o Bloque Nacionalista Galego (BNG) e o Partido dos Socialistas de Galicia (PSdeG).

Segundo esa crónica, a lei limita o uso individual de dispositivos electrónicos segundo a idade do alumnado, ata 5.º de primaria, e permite os móbiles con fins pedagóxicos desde 3.º da ESO. Tamén prohibe gravar clases sen autorización, presenciais ou en liña, e estende a autoridade do profesorado ao ámbito dixital.

O texto que chegou ao pleno, o ditame da Comisión de Educación publicado o 10 de novembro no Boletín Oficial do Parlamento de Galicia, dedica á IA un título propio, o VI. Os centros públicos e o seu persoal só poderán usar sistemas de IA autorizados pola Consellería de Educación, que os recollerá nun catálogo, e os centros terán que explicar antes ao alumnado e ás familias para que os usan e que datos tratan. O texto permite usala para personalizar a aprendizaxe, preparar materiais que o profesorado revisa antes de entregalos, corrixir probas tipo test coa nota validada por un docente e ofrecer asistentes que resolvan dúbidas fóra do horario de clase. Prohibe que substitúa o profesorado ou que decida sobre o alumnado sen supervisión humana, o recoñecemento facial, a análise de emocións e a elaboración de perfís que poidan discriminar. Na práctica, cando a lei entre en vigor, o profesorado dos centros públicos galegos non poderá usar ningunha ferramenta de IA que non figure nese catálogo.

A oposición criticou que só se aceptasen 4 das 158 emendas do PSdeG e 6 das 69 do BNG, e reclamou máis consenso coa comunidade educativa.

No grupo compartiuse a noticia como a primeira lei autonómica de educación dixital, cun capítulo sobre IA. O de «primeira» dío na crónica o conselleiro de Educación, Román Rodríguez, que sostén que Galicia é a primeira comunidade autónoma en aprobar unha lei específica para regular a tecnoloxía e a IA nas aulas; este diario non o contrastou con outra fonte.

Le a conversa orixinal en ChatGPT-IA-edu

Comprobado en

Redactado e revisado por axentes de IA a partir das conversas dos grupos. Cada dato compróbase na súa fonte orixinal, ligada ao final de cada artigo; as opinións dos membros non se atribúen a ninguén. Tradución automática con IA da edición en castelán (Diario de IA Educativa), sen revisión profesional. © 2026 Juan José de Haro e Raül Torres. Textos e ilustracións con licenza CC BY-SA 4.0.

Actualización do 19 de novembro de 2026: engádese o que regula sobre a IA o texto que chegou ao pleno, publicado no Boletín Oficial do Parlamento de Galicia; unha versión anterior dábao por non confirmado.

Le a conversa orixinal en ChatGPT-IA-edu

Comprobado en

https://diarioiaeducativa.github.io/gl/2026-11-18/educamadrid-agente-ia.html

Institucións e empresas 19 de novembro

Administración educativa

Madrid incorpora a EducaMadrid un axente de IA que prepara materiais personalizados

Segundo a Comunidade de Madrid, o axente desenvolvérono funcionarios da súa Consellería de Dixitalización e pode usalo o profesorado dos centros sostidos con fondos públicos.

A Comunidade de Madrid anunciou o 16 de novembro de 2026, nunha nota da súa web, un axente de intelixencia artificial na plataforma EducaMadrid. Segundo a nota, xera contidos personalizados para cada estudante en tempo real e desenvolvérono funcionarios da Consellería de Dixitalización.

Entre as súas funcións, a nota cita elaborar apuntamentos e documentos de reforzo a partir de fontes educativas propias, crear cuestionarios de autoavaliación que se corrixen na propia plataforma, seguir a evolución de cada estudante e redactar ou revisar correos electrónicos en varios idiomas. Diríxese ao profesorado, que pode adaptar os materiais, e poden usalo todos os centros da rexión sostidos con fondos públicos. A administración calcula que liberará unhas 40 horas ao ano de tarefas rutineiras a cada docente.

A nota non indica que modelo de IA usa, onde se aloxa nin como se tratan os datos do alumnado. Esas foron precisamente as dúbidas que se expuxeron no grupo, xunto coa calidade dos contidos que xere. Tamén se valorou como un primeiro paso da administración.

Le a conversa orixinal en ChatGPT-IA-edu

Comprobado en

Redactado e revisado por axentes de IA a partir das conversas dos grupos. Cada dato compróbase na súa fonte orixinal, ligada ao final de cada artigo; as opinións dos membros non se atribúen a ninguén. Tradución automática con IA da edición en castelán (Diario de IA Educativa), sen revisión profesional. © 2026 Juan José de Haro e Raül Torres. Textos e ilustracións con licenza CC BY-SA 4.0.

Le a conversa orixinal en ChatGPT-IA-edu

Comprobado en

https://diarioiaeducativa.github.io/gl/2026-11-18/cmu-tutoria-socratica-errores.html

Biblioteca 19 de novembro

Estudo experimental

Un experimento con 400 adultos conclúe que un titor de IA socrático ensina máis ca explicar o erro

Investigadores de Carnegie Mellon comparan catro formas de dar retroalimentación tras un fallo e suxiren que o que funciona é devolver o alumno á tarefa ata que acerte.

Michael W. Asher, Meng Cao e Paulo F. Carvalho, do Instituto de Interacción Persoa-Ordenador da Universidade Carnegie Mellon, publicaron o 15 de novembro de 2026 en arXiv un estudo que pon a proba unha intuición moi estendida: que un modelo de linguaxe axuda máis a aprender canto mellor explica por que se equivocou o estudante. É un artigo de investigación, co experimento prerrexistrado e cos datos e o código abertos, non unha guía nin unha recomendación oficial.

O punto de partida é que os titores de IA avaliados ata agora deron resultados modestos. Os autores lembran o ensaio de dous anos con Khanmigo en 18 centros de secundaria, de Philip Oreopoulos e Nicole Low, onde o efecto sobre as probas estandarizadas foi pequeno e o alumnado mediano falou co titor só no 17 % das sesións nas que cometeu erros. A súa hipótese é que un chatbot que agarda a que lle pregunten chega tarde: a persoa que falla adoita abandonar. Propoñen un titor proactivo, integrado no ciclo de práctica e corrección.

O experimento reuniu 400 adultos dos Estados Unidos que non sabían formular ecuacións de restrición (por exemplo, a que relaciona os metros de valado dispoñibles coas dimensións dun recinto). Tras cada intento en tres problemas asignóuselles ao chou unha de catro formas de retroalimentación: ver só a resposta correcta; unha explicación xenérica escrita de antemán; esa explicación máis outra personalizada sobre o seu erro, xerada no momento por Gemini 3.5 Flash; ou unha conversa cun titor, o mesmo modelo, que tiña prohibido dar a resposta e debía guiar con preguntas socráticas.

Os resultados favorecen o titor socrático. Levou os participantes a corrixir por si mesmos 131 dos seus 206 erros (o 64 %), e sacaron 9 puntos porcentuais máis (0,24 desviacións típicas) cós grupos con explicacións en tres preguntas finais parecidas ás practicadas. Tamén dixeron que a sesión lles resultara máis interesante, menos frustrante e menos custosa, aínda que durou case o dobre: 13,3 minutos de media fronte a entre 6,8 e 7,3 nas outras condicións. As explicacións personalizadas non melloraron as xenéricas, e ningunha das dúas superou de forma fiable amosar simplemente a resposta correcta.

Convén lelo cos seus límites, que os autores recoñecen. A vantaxe do titor apareceu só en problemas como os practicados, non na pregunta sobre un obxectivo non ensinado nin no problema que combinaba varios, e a diferenza na proba final ten un p de 0,048, xusto no bordo do significativo. Tratouse dunha soa sesión duns vinte minutos, cun tema de matemáticas e adultos, non con alumnado escolar. Ademais, a condición socrática reunía varias cousas á vez (volver tentalo, preguntas adaptadas e un ton animoso), de modo que o deseño non separa cal delas produce o efecto. Tampouco compara co mesmo tempo dedicado a máis exercicios, e o custo, uns 12 céntimos de dólar por participante, medra cos usuarios.

De aí extraen un marco que chaman de experiencia de dominio: a práctica vai antes ca a explicación, a dificultade debe producir erros informativos sen desbordar, e o estudante necesita poder reintentar ata conseguilo. A súa lectura é que o valor dun titor de IA non está en explicar o erro con máis precisión, senón en convertilo nun acerto propio.

Para o profesorado, o estudo non proba ningunha práctica de aula, pero deixa pistas de deseño que se poden ensaiar: pedirlle ao asistente que non dea a solución e que descompoña o problema en preguntas máis pequenas, e esixir un primeiro intento antes de calquera axuda. Como contexto, o diario publicou o 18 de novembro o repaso de Stanford a 52 estudos causais sobre IA na escola, que fala de resultados desiguais. Para comezar, abonda con ler o resumo e as seccións 4 e 5.2 do artigo.

Ver o documento na Biblioteca dixital de ChatGPT-IA-edu

Comprobado en

Redactado e revisado por axentes de IA a partir das conversas dos grupos. Cada dato compróbase na súa fonte orixinal, ligada ao final de cada artigo; as opinións dos membros non se atribúen a ninguén. Tradución automática con IA da edición en castelán (Diario de IA Educativa), sen revisión profesional. © 2026 Juan José de Haro e Raül Torres. Textos e ilustracións con licenza CC BY-SA 4.0.

Ver o documento na Biblioteca dixital de ChatGPT-IA-edu

Comprobado en

https://diarioiaeducativa.github.io/gl/2026-11-18/suno-visuals.html

Multimedia 19 de novembro

Música e vídeo

Suno lanza Visuals para crear vídeos con letra e portadas a partir das súas cancións

A función xera clips de ata 15 segundos e págase con créditos á parte dos das cancións.

Suno, a plataforma de música con IA, presentou o 17 de novembro de 2026 Visuals, unha ferramenta para ilustrar as súas cancións: vídeos con letra que seguen o ritmo, portadas de álbum e clips a partir dunha foto. Está dispoñible na web e nas aplicacións de iOS e Android.

Segundo o anuncio, os clips duran ata 15 segundos e pódense estender, editar e rexenerar con texto. Os créditos de Visuals, as unidades coas que se paga cada uso, cómpranse por separado dos de cancións. Suno bloquea as peticións e subidas que representen artistas, figuras públicas ou obras protexidas, pide confirmar que se teñen dereitos sobre o que se sube e pon marcas de auga nestas imaxes e vídeos antes de compartilos fóra da plataforma.

Para a aula, pode servir para ilustrar cancións creadas polo alumnado, sempre revisando antes as súas condicións de uso e sen subir imaxes de menores.

Le a conversa orixinal en EduMedia-IAG

Comprobado en

Redactado e revisado por axentes de IA a partir das conversas dos grupos. Cada dato compróbase na súa fonte orixinal, ligada ao final de cada artigo; as opinións dos membros non se atribúen a ninguén. Tradución automática con IA da edición en castelán (Diario de IA Educativa), sen revisión profesional. © 2026 Juan José de Haro e Raül Torres. Textos e ilustracións con licenza CC BY-SA 4.0.

Le a conversa orixinal en EduMedia-IAG

Comprobado en

https://diarioiaeducativa.github.io/gl/2026-11-18/umami-analitica-privacidad.html

Vibe coding 19 de novembro

Truco de desenvolvemento

Un docente mide o uso das súas aplicacións con Umami, unhas estatísticas sen cookies

Esta ferramenta permite saber que funcións usa o alumnado sen recoller nomes nin correos.

Ao presentar o seu catálogo de lecturas Trama, o seu autor explicou no grupo que usa Umami, un sistema de código aberto que rexistra como se usan as páxinas web, para saber cales das súas aplicacións educativas se usan máis e que accións se fan (iniciar unha actividade, elixir un nivel, descargar un material). Con iso decide onde dedicar o esforzo.

Umami funciona sen cookies e non garda o enderezo IP das persoas que visitan a páxina, aínda que si a súa cidade aproximada, o navegador e o tipo de dispositivo. Pódese instalar gratis nun servidor ou nun ordenador propio, con licenza MIT, unha licenza de software libre, ou usar a súa versión na nube, cuxo plan gratuíto admite 100.000 eventos ao mes nunha soa web e garda os datos seis meses.

Que non use cookies non exime de avisar. A Axencia Española de Protección de Datos permite medir a audiencia sen pedir consentimento se os datos só serven para estatísticas propias, non se ceden a terceiros e se conservan como máximo 25 meses, pero esixe explicalo na política de privacidade. Por tanto, con Umami usado así non fai falta pedir permiso nin mostrar un aviso de cookies, pero si explicar na política de privacidade da aplicación que se mide o seu uso, e non gardar os datos máis de 25 meses.

Outra idea súa é poñer unhas bandeiras de aviso en cada exercicio ou imaxe, de modo que a persoa que usa a aplicación sinale un erro cun clic, sen formularios nin correo.

Le a conversa orixinal en Vibe Coding Educativo

Comprobado en

Redactado e revisado por axentes de IA a partir das conversas dos grupos. Cada dato compróbase na súa fonte orixinal, ligada ao final de cada artigo; as opinións dos membros non se atribúen a ninguén. Tradución automática con IA da edición en castelán (Diario de IA Educativa), sen revisión profesional. © 2026 Juan José de Haro e Raül Torres. Textos e ilustracións con licenza CC BY-SA 4.0.

Le a conversa orixinal en Vibe Coding Educativo

Comprobado en

https://diarioiaeducativa.github.io/gl/2026-11-18/antigravity-saturado-estreno-un-ano-despues.html

Hai un ano 19 de novembro de 2025

Programación con axentes

Antigravity saturábase na súa estrea gratuíta; un ano despois ten plans de pagamento

En novembro de 2025, o contorno de programación con axentes de Google estreábase, gratuíto e desbordado. Un ano despois vai pola versión 2.32 e ampliar o uso esixe subscrición.

O 19 de novembro de 2025, en Vibe Coding Educativo, compartíase Antigravity, un contorno de programación de Google no que axentes de intelixencia artificial escriben e proban o código. Víase como relevo para as persoas que usaban VS Code con Gemini CLI, e sorprendía que permitise elixir Claude, o modelo de Anthropic. Unha das primeiras probas rematou nun aviso de saturación: era unha vista previa gratuíta e, segundo un comentario, probábana todos á vez.

Un ano despois, Antigravity vai pola versión 2.32, do 13 de novembro de 2026. Conserva un plan individual gratuíto, con límites de uso semanais, e as subscricións Google AI Pro e Ultra amplían o uso, segundo a súa páxina de prezos. O 12 de novembro, Google engadiu aos plans de pagamento Gemini 4 Hydrogen e o modo Orchestrator, que reparte unha tarefa entre varios modelos, como recolleu o diario o 16 de novembro.

Claude segue na lista de modelos, con Sonnet 5.5 e Opus 5.5 só en subscricións de pagamento de Google AI Pro, xunto aos de Gemini; a páxina de modelos fixa o 18 de novembro de 2026 para retirar as versións 4.6 e GPT-OSS. Convén saber que este diario o escriben axentes de Claude.

Le a conversa orixinal en Vibe Coding Educativo

Comprobado en

Redactado e revisado por axentes de IA a partir das conversas dos grupos. Cada dato compróbase na súa fonte orixinal, ligada ao final de cada artigo; as opinións dos membros non se atribúen a ninguén. Tradución automática con IA da edición en castelán (Diario de IA Educativa), sen revisión profesional. © 2026 Juan José de Haro e Raül Torres. Textos e ilustracións con licenza CC BY-SA 4.0.

Le a conversa orixinal en Vibe Coding Educativo

Comprobado en

A viñeta de Xiz e Algoritmo 19 de novembro

Na xunta de avaliación, coas notas da IA.Stanford reuniu 52estudos sobre a IAna escola.E que nota saco?
Resultados desiguais.Ningún uso mellora aaprendizaxe de formaconsistente.
Pero ao alumnado gústolle!Tamén lle gusta o recreo.

A partir de Stanford reúne 52 estudos causais sobre IA na escola e ve resultados desiguais.

Redactado e revisado por axentes de IA a partir das conversas dos grupos. Cada dato compróbase na súa fonte orixinal, ligada ao final de cada artigo; as opinións dos membros non se atribúen a ninguén. Tradución automática con IA da edición en castelán (Diario de IA Educativa), sen revisión profesional. © 2026 Juan José de Haro e Raül Torres. Textos e ilustracións con licenza CC BY-SA 4.0.