Saltar ao contido
Ano INúmero 21

Diario de IA Educativa

A intelixencia artificial, contada desde tres comunidades docentes

Volver ao número

No diálogo de imprimir, escolle «Gardar como PDF» para tela nun ficheiro.

https://diarioiaeducativa.github.io/gl/2026-11-21/ia-aprender-entender-o-entregar.html

A reportaxe do domingo 22 de novembro

O que di a investigación

A IA axuda máis a aprender cando serve para entender que cando fai a tarefa

Unha revisión da Universidade de Stanford reúne xa 52 estudos que miden o efecto da IA na aprendizaxe: usala para entender material novo sae mellor parado que usala para producir o traballo, aínda que ningún uso mellora os resultados de forma constante. Este reportaxe explica como ler eses estudos, por que un titor que pregunta non abonda por si só e que pode facer o profesorado para que a IA non faga o traballo do alumnado.

7 minutos de lectura

A revisión de Stanford só admite estudos causais

A iniciativa SCALE da Universidade de Stanford publicou o 10 de novembro de 2026 «The Evidence Base on AI in K-12: A November 2026 Review», asinada por Seth Walker, Lily Fesler, JP Martinez Claeys, Chris Agnew e Susanna Loeb. Só admite estudos causais: ensaios que reparten ao chou as persoas participantes entre un grupo que usa a IA e outro que non, ou deseños parecidos que permiten atribuír á ferramenta a diferenza de resultados. Con ese filtro entraron 32 traballos novos, que se suman aos 20 da versión de marzo: 52 en total. O diario publicou a revisión o 19 de novembro.

Son aínda poucos, e a propia revisión explica por que. A maioría dos novos fixéronse na universidade: só cinco tratan do alumnado de escolas dos Estados Unidos, das etapas que alí chaman K-12, de infantil ao final de secundaria. Moitos son preprints, traballos difundidos sen revisión por pares, e na maioría os efectos medíronse entre uns días e unha semana despois. Os autores advirten de que as súas conclusións non son xeneralizables a todas as escolas dos Estados Unidos. A revisión está financiada pola Walton Family Foundation, a Overdeck Family Foundation e Google.org, a rama filantrópica de Google.

En ChatGPT-IA-edu compartiuse o 18 de novembro cun resumo das súas conclusións e dous dos seus casos, o de Turquía, con docentes e o de Serra Leoa; nese intercambio participaron os autores deste diario. Ante un titular do tipo «a IA mellora a aprendizaxe», a revisión axuda a facerse tres preguntas: comparado con que, medido coa ferramenta diante ou sen ela, e canto tempo despois.

Coa IA sobe a nota de práctica e baixa a do exame

A conclusión central de Stanford é que a IA parece funcionar mellor para aprender cando o alumnado a usa como apoio para comprender que cando a usa para producir o traballo, aínda que ningún dos dous usos mellora a aprendizaxe de forma constante. O seu resumo dío así: «the effects of generative AI depend on how it is designed and used» («os efectos da IA xerativa dependen de como se deseña e de como se usa»).

Un estudo da versión de marzo amósao con claridade. Un equipo encabezado por Hamsa Bastani, da Universidade de Pensilvania, publicou en xuño de 2025 na revista PNAS «Generative AI without guardrails can harm learning»: case 1000 estudantes de secundaria de Turquía practicaron matemáticas con dous asistentes baseados en GPT-4, un que imitaba ChatGPT e outro con instrucións pensadas para protexer a aprendizaxe. Na práctica, as notas melloraron un 48 % co primeiro e un 127 % co segundo. Sen a ferramenta, o alumnado do primeiro sacou un 17 % menos que o que nunca a tivera; co segundo, ese dano atenuouse en gran parte.

Os estudos novos van no mesmo sentido. No Brasil, 85 universitarios prepararon unha presentación con ChatGPT ou con recursos tradicionais: os primeiros dedicaron menos tempo, pero nunha proba 45 días despois sacaron menos nota (Barcaui, 2025).

A revisión engade un aviso: a IA pode mellorar a experiencia do alumnado aínda que non mellore o que aprende. En varios estudos, os estudantes valoraron a retroalimentación da IA como máis clara ou motivadora que a doutras fontes, con resultados de aprendizaxe parecidos. É dicir, que ao alumnado lle guste unha actividade con IA non proba que aprenda máis. A OCDE chega a algo parecido no seu Digital Education Outlook 2026 (PDF, en inglés): segundo o resumo da plataforma europea de Competencias e Emprego Dixitais, cos chatbots xeralistas o alumnado entrega mellores traballos, pero a vantaxe desaparece ou invírtese nos exames sen eles.

Un titor que pregunta axuda se forma parte da actividade

Se producir o traballo con IA prexudica, unha saída é que a IA non dea a resposta. Michael W. Asher, Meng Cao e Paulo F. Carvalho, da Universidade Carnegie Mellon, publicaron o 15 de novembro de 2026 «Turning Errors into Successes», un experimento con 400 adultos dos Estados Unidos que aprendían a formular ecuacións. Tras cada erro, uns recibían a resposta correcta ou unha explicación, e outros conversaban cun titor de IA que guiaba con preguntas ata a solución. Co titor corrixiron por si mesmos o 64 % dos seus erros (131 de 206) e sacaron 9 puntos porcentuais máis na proba final que coas explicacións. O diario publicou o experimento o 19 de novembro.

No grupo presentouse defendendo que a IA funciona moi ben como titor socrático e hai que insistir nese uso, e a súa ficha entrou na Biblioteca dixital; tamén aquí participou un autor deste diario. Os límites recoñécenos os propios autores: é un preprint, con adultos, nunha soa sesión duns vinte minutos, e a vantaxe apareceu só en problemas parecidos aos practicados.

Outros estudos da revisión de Stanford, resumidos na táboa, obrigan a matizar: con 199 universitarios, a resposta inmediata funcionou mellor que as pistas escalonadas. En Serra Leoa, en cambio, 1423 estudantes melloraron en matemáticas cando o seu profesorado integrou a aprendizaxe guiada de Gemini na metade das clases durante oito semanas; fírmano un equipo de Google e a organización Fab AI.

Estes resultados apuntan a que o deseño da actividade pesa máis que o formato do titor: preguntar en lugar de responder axuda cando forma parte dunha tarefa pensada polo profesorado. Nos grupos o asunto ten historia: en xuño de 2025, Juan José de Haro compartiu un titor socrático con IA.

Estudos sobre titores de IA que cita a revisión de Stanford
EstudoParticipantesQue se comparouResultado
Bastani e outros (2025, PNAS)Case 1000 estudantes de secundaria, TurquíaAsistente tipo ChatGPT e asistente con salvagardas, na práctica de matemáticasSen a ferramenta, o primeiro grupo sacou un 17 % menos que o que nunca a tivo; as salvagardas atenuaron o dano
Asher, Cao e Carvalho (2026, preprint)400 adultos, Estados UnidosTitor que pregunta tras o erro e explicaciónsMellores resultados co titor en problemas como os practicados
Cao e outros (2026, preprint)199 universitarios, Estados UnidosResposta inmediata e pistas escalonadasMellores resultados coa resposta inmediata
Oreopoulos e outros (2026)6997 estudantes de 6.º a 8.º grao, Estados UnidosPráctica de matemáticas con titor de IA e sen elPráctica máis lenta, sen mellora no aprendido
Kao e outros (2025, preprint)90 estudantes de 10.º grao, TaiwánPreguntas socráticas do modo estudo de ChatGPTMellor argumentación e pensamento crítico
LearnLM Team, Google e Fab AI (2026)1423 estudantes de 7.º e 8.º grao, Serra LeoaAprendizaxe guiada de Gemini integrada polo profesorado e clase habitualMellora en matemáticas

Fonte: «The Evidence Base on AI in K-12: A November 2026 Review», SCALE, Universidade de Stanford, 10 de novembro de 2026; o estudo de Bastani e outros figura na versión de marzo. Os cursos son os do sistema de cada país. Un preprint é un traballo difundido sen revisión por pares.

Clark e Kozma xa discutían se aprender depende do medio

No grupo, os resultados de Stanford liéronse como a versión actual dun vello debate da tecnoloxía educativa. Richard E. Clark sostivo en «Reconsidering Research on Learning from Media» (1983) que os medios só levan o ensino, e repetiuno en «Media will never influence learning» (1994): o que fai aprender é o método. Robert B. Kozma respondeulle en «Will media influence learning? Reframing the debate» (1994) que medio e método non se separan, porque o que permite facer cada tecnoloxía interactúa coa maneira en que a persoa aprende. O diario recolleu ese debate o 20 de novembro.

A mesma voz que trouxo o debate recoñeceu que o grupo se inclina por Kozma e pediu non perder de vista os argumentos de Clark. Os estudos dan razóns ás dúas posturas. Para Clark, no experimento de Bastani os dous asistentes usaban o mesmo modelo, e o que cambiou o resultado foron as instrucións, é dicir, o método. Para Kozma, un titor que adapta as súas preguntas a cada erro fai algo que un libro de exercicios non pode facer. As dúas lecturas coinciden no que lle importa ao profesorado: a ferramenta, sen unha actividade ben pensada, non garante nada.

A UE, o INTEF e Galicia poñen condicións ao uso da IA

O Consello da Unión Europea, que reúne os Gobernos dos Estados membros, aprobou o 19 de novembro de 2026 unhas conclusións sobre as competencias da cidadanía en IA. O seu texto en castelán inclúe «a capacidade de recoñecer cando non se debe utilizar a IA» e pide atender a riscos como a dependencia excesiva, a perda de aprendizaxe e a descarga cognitiva. Son orientacións políticas: non obrigan a ningún centro nin a ningún docente. O diario recolleunas o 20 de novembro.

En España, o documento estatal de referencia é a Guía sobre el uso de la inteligencia artificial en el ámbito educativo do Instituto Nacional de Tecnoloxías Educativas e de Formación do Profesorado (INTEF), versión 2.0, de setembro de 2026. Parte de que «A cuestión central non debe ser, polo tanto, se se utiliza ou non IA, senón como, para que e en que condicións». Entre os desafíos do alumnado sitúa a «ilusión de competencia», crer que se domina o que fixo a ferramenta, e propón tarefas que fagan visible o proceso, defensas orais e práctica sen IA nas fases iniciais. Non obriga, pero respalda o profesorado que queira organizar así as súas clases.

Galicia foi máis aló. O seu Parlamento aprobou o 17 de novembro de 2026 a Lei de educación dixital, cuxo texto ditaminado dedica un título á IA: permite, entre outros usos, asistentes que resolvan dúbidas fóra do horario de clase, prohibe que substitúa o profesorado e limita os centros públicos aos sistemas dun catálogo da Consellería de Educación. Cando entre en vigor, un docente dun centro público galego só poderá propoñer un asistente que pregunte se figura nese catálogo.

Catro pasos para a aula, de balde e sen programar

Todo isto pódese levar á aula sen pagar nada nin saber programar. O primeiro é pedir un intento propio antes de calquera axuda: o experimento de Carnegie Mellon pon a práctica antes que a explicación, e a guía do INTEF recomenda practicar sen IA ao principio.

O segundo é que o asistente pregunte en lugar de responder. ChatGPT ten desde xullo de 2025 un modo de estudo, tamén no plan gratuíto; segundo a súa páxina de axuda en castelán, actívase co botón «+» e a opción «Estudar». OpenAI advirte de que pode comportarse de forma desigual entre conversas, e o alumnado pode desactivalo cando queira. Google ofrece en Gemini a Aprendizaxe guiada, que segundo a empresa busca «axudarte a construír unha comprensión profunda en lugar de só obter respostas». Con calquera asistente pódense escribir instrucións parecidas: que non dea a solución, que faga unha pregunta cada vez e que devolva o estudante ao problema tras un erro.

O terceiro é separar a tarefa de entender da de entregar: a IA pode explicar un concepto con outras palabras ou formular preguntas, e quedar fóra do produto que se avalía. É o que fixo unha escola de idiomas cun decálogo de usos adecuados e inadecuados: practicar conversas, resolver dúbidas ou revisar textos, si; presentar como propio un traballo feito pola IA, non. E o último, o que máis ensinan os estudos: comprobar o aprendido sen a ferramenta, e non só no momento, cunha proba breve ou unha explicación oral días despois. É a maneira de distinguir unha actividade que gustou doutra que ensinou.

Le a conversa orixinal en ChatGPT-IA-edu

Comprobado en

Redactado e revisado por axentes de IA a partir das conversas dos grupos. Cada dato compróbase na súa fonte orixinal, ligada ao final de cada artigo; as opinións dos membros non se atribúen a ninguén. Tradución automática con IA da edición en castelán (Diario de IA Educativa), sen revisión profesional. © 2026 Juan José de Haro e Raül Torres. Textos e ilustracións con licenza CC BY-SA 4.0.

Le a conversa orixinal en ChatGPT-IA-edu

Comprobado en

https://diarioiaeducativa.github.io/gl/2026-11-21/gemini-notebook-api-oficial.html

Ferramentas 22 de novembro

Automatizar cadernos

Gemini Notebook xa ten API oficial, aínda que limitada e en versión preliminar

Permite crear cadernos e engadirlles fontes desde outros programas, pero só con contas persoais. Unha biblioteca de código non oficial fai máis, aínda que pode deixar de funcionar sen aviso.

Google publicou na súa documentación para desenvolvedores a API de Gemini Notebook, o antigo NotebookLM, o asistente que responde a partir das fontes que se lle suben. Unha API é unha vía para que outros programas usen un servizo sen entrar na súa web. Segundo a propia documentación, está en «acceso anticipado» (versión preliminar pública) e aínda non admite contas de Google Workspace, o tipo de conta que adoitan usar os centros: só contas persoais.

Con ela pódense crear, listar e actualizar cadernos e engadirlles fontes: páxinas web, vídeos de YouTube, texto, Markdown e arquivos como PDF, documentos, audio e imaxes. A documentación menciona ademais un servidor MCP, unha vía para conectar o servizo con asistentes de IA que escriben código.

No grupo ChatGPT-IA-edu compartiuse a novidade xunto con ideas de uso docente xeradas con Gemini, como un caderno cos documentos do centro que se actualice só ou resumos en audio enviados á aula virtual. Esas ideas son propostas, non funcións probadas; varias esixirían operacións (preguntar, xerar audios) que a documentación non recolle.

No grupo tamén se explicou como se automatizan xa cadernos cunha API non oficial; a comparativa compartida refírese a notebooklm-py, unha biblioteca de código feita pola comunidade. A súa propia presentación (o arquivo README) avisa de que se apoia en «APIs de Google non documentadas», que poden cambiar sen aviso, e de que serve sobre todo para prototipos e proxectos persoais. A postura expresada foi seguir con ela, polo de agora, en lugar de pasar á API oficial. Un centro con contas de Workspace non pode usar a oficial por agora.

O diario xa publicou outra novidade de Gemini Notebook: converter un caderno nun sitio web interactivo.

Le a conversa orixinal en ChatGPT-IA-edu

Comprobado en

Redactado e revisado por axentes de IA a partir das conversas dos grupos. Cada dato compróbase na súa fonte orixinal, ligada ao final de cada artigo; as opinións dos membros non se atribúen a ninguén. Tradución automática con IA da edición en castelán (Diario de IA Educativa), sen revisión profesional. © 2026 Juan José de Haro e Raül Torres. Textos e ilustracións con licenza CC BY-SA 4.0.

Le a conversa orixinal en ChatGPT-IA-edu

Comprobado en

https://diarioiaeducativa.github.io/gl/2026-11-21/android-distribucion-limitada-50.html

Vibe coding 22 de novembro

Aplicacións para a aula

Android permite compartir unha aplicación propia con ata 50 dispositivos sen Google Play

A conta de distribución limitada é gratuíta e está pensada para as persoas que crean aplicacións para clase ou para un grupo pequeno.

Segundo a guía de Google para desenvolvedores, unha conta de distribución limitada permite rexistrar aplicacións e compartilas con ata 50 dispositivos que as persoas que os usan autorizasen de forma expresa. É un tipo de conta gratuíto, pensado para persoas afeccionadas ou que están aprendendo e para traballos de clase. No grupo Vibe Coding Educativo comentouse que o límite era antes de 20 dispositivos; a guía actual só recolle a cifra de 50.

O reparto funciona cun proceso de confirmación mediante códigos QR ou ligazóns: a persoa dona do móbil ou da tableta dá o seu consentimento no aparello, e o dispositivo queda rexistrado na consola de desenvolvedores de Android. Así, unha aplicación feita para un grupo pode probarse nos móbiles do alumnado ou nas tabletas do centro sen pasar pola tenda.

Hai requisitos: unha conta de Google con verificación en dous pasos, un perfil de pagamentos de Google vinculado (que serve para indicar o nome legal e o enderezo) e un correo de contacto. Non se pide documento de identidade. Antes de repartir unha aplicación ao alumnado, convén ter en conta que datos do estudantado garda, algo que depende de como estea feita.

É unha vía distinta da aplicación completa que crea Google AI Studio, que se instala desde Google Play.

Le a conversa orixinal en Vibe Coding Educativo

Comprobado en

Redactado e revisado por axentes de IA a partir das conversas dos grupos. Cada dato compróbase na súa fonte orixinal, ligada ao final de cada artigo; as opinións dos membros non se atribúen a ninguén. Tradución automática con IA da edición en castelán (Diario de IA Educativa), sen revisión profesional. © 2026 Juan José de Haro e Raül Torres. Textos e ilustracións con licenza CC BY-SA 4.0.

Le a conversa orixinal en Vibe Coding Educativo

Comprobado en

https://diarioiaeducativa.github.io/gl/2026-11-21/manual-ia-aula-abya-yala.html

Biblioteca 22 de novembro

Manual para docentes

Un manual arxentino leva á aula o custo ambiental, laboral e social da IA

Dúas investigadoras propóñenlle ao profesorado de secundaria preguntar para que, desde onde e con que consecuencias se usa a intelixencia artificial, antes de decidir como. O manual, de 2026, parte dunha mirada latinoamericana e feminista.

O Manual urgente sobre IA en el aula: miradas y análisis de la esfera digital desde Abya Yala é un libro dixital de 56 páxinas, publicado en Buenos Aires en 2026 na colección Miradas do Centro de Estudios de la Sociedad Digital (CESDi), da Universidad Nacional de General San Martín (UNSAM). Coordínano e asínano Mariana Ferrarelli e Natalia Corvalán; o limiar, de Flora Partenio, coordinadora do centro, está datado en agosto de 2026. «Abya Yala», nome co que os pobos indíxenas designan o continente americano, indica o punto de vista: América Latina, con enfoques feministas e descoloniais. Vai dirixido ao profesorado de secundaria e non esixe coñecementos técnicos.

A tese é que a IA non é só unha ferramenta, senón un entramado de decisións de empresas, Estados, centros e docentes. De aí que convide a preguntar en que condicións e con que proxecto educativo se incorpora. A isto suma «pasar do paradigma da eficiencia ao paradigma do coidado», que entende como atender aos vínculos, á privacidade do alumnado e ás condicións do ensino. É unha posición declarada, non un balance neutral: busca «tensionar os discursos globais sobre innovación educativa», segundo o limiar.

Os seis capítulos rematan con claves (ou «tips») para a aula, un apartado «¿Sabías que…?» e recursos. O primeiro trata a IA como entramado de datos, modelos e decisións de deseño. O segundo analiza as súas promesas e metáforas (intelixencia, progreso, ameaza, espello) e propón analizar un anuncio ou unha nota de prensa: que promete, que problema supón que existe e que deixa fóra. O terceiro mostra como os algoritmos reproducen desigualdades (COMPAS, tradución automática, recoñecemento facial) e propón indagar quen dirixe as grandes empresas de IA.

O cuarto capítulo é o máis material. Cita un informe do Tecnológico de Monterrey de 2024 segundo o cal unha petición a unha IA xerativa consome dez veces máis electricidade ca unha busca web clásica, e trata a auga dos centros de datos e o traballo humano de etiquetaxe. Como exemplo recolle unha investigación xornalística de 2023: OpenAI subcontratou en Kenia persoas que cobraban entre 1,32 e 2 dólares por hora, aproximadamente. Son datos de segunda man que o manual non verifica; convén acudir ás súas fontes antes de usalos en clase. Propón unha actividade útil: facerlle a mesma pregunta a unha IA e a un buscador e comparar se se rastrexan fontes, autorías e datas.

O quinto capítulo lembra que a tecnoloxía por si soa non mellora as aprendizaxes e distingue entre ensinar con IA (analizar un texto xerado, comparar respostas sobre un mesmo proceso histórico) e ensinar para a IA (entender que datos recollen os sistemas). Cita a enquisa Kids Online de UNICEF e UNESCO de 2025: na Arxentina, o 76 % dos adolescentes coñece e usa ChatGPT e dous de cada tres empregárono en tarefas escolares. O sexto repasa a regulación (Regulamento europeo, resolución da ONU de 2024, Brasil, Uruguai, Chile, provincia de Buenos Aires). A súa lectura do regulamento é sintética: presenta a educación como alto risco en bloque, cando o texto aplícao a usos concretos; manda o orixinal.

Se busca marcos europeos, o diario xa recolleu as conclusións do Consello da UE sobre competencias en IA, que tamén tratan a dependencia de tecnoloxías de fóra de Europa. Cun enfoque distinto, o da alfabetización mediática e informacional, está a proposta da UNESCO de cinco unidades para alumnado de 13 a 15 anos. Este manual pon en primeiro plano outra pregunta: quen asume os custos de que a IA funcione.

Para comezar, o limiar e a «brúxula» inicial indican que capítulo serve para cada ocasión: o primeiro para unha xornada de formación, o segundo para cidadanía dixital, o cuarto para educación ambiental e o sexto para equipos directivos. Os seus límites son os dunha obra con posición definida e centrada na Arxentina: non é unha guía de ferramentas nin avalía resultados de aprendizaxe. A súa licenza, CC BY-NC-ND 3.0, permite compartilo e citalo, pero non adaptalo.

Ver o documento na Biblioteca dixital de ChatGPT-IA-edu

Comprobado en

Redactado e revisado por axentes de IA a partir das conversas dos grupos. Cada dato compróbase na súa fonte orixinal, ligada ao final de cada artigo; as opinións dos membros non se atribúen a ninguén. Tradución automática con IA da edición en castelán (Diario de IA Educativa), sen revisión profesional. © 2026 Juan José de Haro e Raül Torres. Textos e ilustracións con licenza CC BY-SA 4.0.

Ver o documento na Biblioteca dixital de ChatGPT-IA-edu

Comprobado en

https://diarioiaeducativa.github.io/gl/2026-11-21/gemini-exploraciones-inmersivas.html

Multimedia 22 de novembro

Gemini para estudar

Gemini ofrece desde outubro percorridos visuais e interactivos por temas para estudar

As exploracións inmersivas son unha biblioteca de temas xa preparados que se percorren por capas. Segundo o grupo, non se poden crear temas propios, e a experiencia só está en seis idiomas, sen castelán.

Google presentou o 28 de outubro unha biblioteca de exploracións inmersivas na aplicación de Gemini: experiencias visuais e interactivas que percorren un tema por capas, desde sistemas microscópicos ata o espazo profundo. Chégase a elas desde a sección para estudantes de Gemini, e Google anuncia que pronto poderán abrirse tamén dentro dunha conversa e levarán narración en audio.

En EduMedia-IAG comentouse o 21 de novembro que se vían os exemplos pero non se podía crear unha exploración propia. Na captura compartida no grupo, a biblioteca inclúe temas como os cuásares, a física do raio, o Imperio persa ou a era mesozoica. O artigo de Google non menciona a creación de exploracións propias.

Segundo o mesmo artigo de Google, a experiencia está en inglés, indonesio, hindi, portugués do Brasil, francés e chinés simplificado; nos demais idiomas, incluído o castelán, é só en inglés por agora. Na aula, iso condiciona o seu uso co alumnado que non lea inglés.

Le a conversa orixinal en EduMedia-IAG

Comprobado en

Redactado e revisado por axentes de IA a partir das conversas dos grupos. Cada dato compróbase na súa fonte orixinal, ligada ao final de cada artigo; as opinións dos membros non se atribúen a ninguén. Tradución automática con IA da edición en castelán (Diario de IA Educativa), sen revisión profesional. © 2026 Juan José de Haro e Raül Torres. Textos e ilustracións con licenza CC BY-SA 4.0.

Le a conversa orixinal en EduMedia-IAG

Comprobado en

https://diarioiaeducativa.github.io/gl/2026-11-21/maquina-rube-goldberg-simple.html

Vibe coding 22 de novembro

Da comunidade

Un simulador permite construír máquinas de Rube Goldberg e analizar as súas pancas

O alumnado coloca pezas sobre un taboleiro, pon en marcha a cadea e revisa o punto de apoio, a carga e a forza de cada máquina simple. Está en catalán.

Mercè Feu compartiu en Vibe Coding Educativo o seu simulador de máquinas de Rube Goldberg. Unha máquina de Rube Goldberg é unha cadea de pezas que reaccionan unhas ás outras. Na páxina, en catalán, colócanse, xíranse e duplícanse as pezas sobre unha cuadrícula na que cada cadro representa un metro, e prémese «Engega» para ver a simulación.

Unha ferramenta de análise indica que máquinas simples se usaron e marca en cada peza o punto de apoio, a carga e a forza aplicada, o que permite pasar do xogo á física. O simulador permite gardar a máquina como unha ligazón e cargala despois, e ten un apartado de «retos iniciais para practicar». A autora propóxeo para Ciencia e Tecnoloxía de secundaria.

O código é software libre, con licenza AGPL v3. A páxina non di se garda algún dato nin cal.

Le a conversa orixinal en Vibe Coding Educativo

Comprobado en

Redactado e revisado por axentes de IA a partir das conversas dos grupos. Cada dato compróbase na súa fonte orixinal, ligada ao final de cada artigo; as opinións dos membros non se atribúen a ninguén. Tradución automática con IA da edición en castelán (Diario de IA Educativa), sen revisión profesional. © 2026 Juan José de Haro e Raül Torres. Textos e ilustracións con licenza CC BY-SA 4.0.

Le a conversa orixinal en Vibe Coding Educativo

Comprobado en

https://diarioiaeducativa.github.io/gl/2026-11-21/nano-banana-pro-poligonos-precio.html

Hai un ano 22 de novembro de 2025

Imaxes con IA

O modelo de imaxes que debuxou un eneágono de once lados foi substituído en Gemini

En novembro de 2025, o novo modelo de imaxes de Google acertaba uns polígonos e fallaba outros. En febreiro de 2026 Nano Banana 2 substituíuno en Gemini e, para as persoas desenvolvedoras hai outro que custa a cuarta parte por imaxe de 1K.

O 22 de novembro de 2025, dous días despois da súa estrea, en ChatGPT-IA-edu púñase a proba Nano Banana Pro, o modelo de Google para crear e editar imaxes. Debuxaba ben un heptágono regular, que o seu antecesor facía de seis lados, pero o eneágono saíalle de once. Dábase por feito que bastaría agardar unhas semanas a que Google o afinase. En EduMedia-IAG repasábase o seu custo para desenvolvedores: 0,134 dólares por imaxe de 1K ou 2K e 0,24 en 4K.

O 26 de febreiro de 2026, Google presentou Nano Banana 2, que substitúe o Pro na aplicación Gemini; o Pro segue para as persoas subscritoras de Google AI Pro e Ultra, que poden pedilo ao rexenerar unha imaxe. O 6 de outubro chegou Nano Banana 2.1, que segundo as súas notas de versión segue mellor as instrucións.

O Pro custa o mesmo que hai un ano: a 18 de novembro de 2026, a tarifa oficial mantén os 0,134 e 0,24 dólares. Nano Banana 2.1 cobra 0,0336 dólares por imaxe de 1K, a cuarta parte, e 0,113 en 4K. Google non dá datos sobre o seu acerto cos polígonos.

Le a conversa orixinal en ChatGPT-IA-edu

Comprobado en

Redactado e revisado por axentes de IA a partir das conversas dos grupos. Cada dato compróbase na súa fonte orixinal, ligada ao final de cada artigo; as opinións dos membros non se atribúen a ninguén. Tradución automática con IA da edición en castelán (Diario de IA Educativa), sen revisión profesional. © 2026 Juan José de Haro e Raül Torres. Textos e ilustracións con licenza CC BY-SA 4.0.

Le a conversa orixinal en ChatGPT-IA-edu

Comprobado en

A viñeta de Xiz e Algoritmo 22 de novembro

Na sala do profesorado, cunha aplicación para clase.Android deixa repartir atúa aplicación a 50dispositivos sen pasarpola tenda!
Chegarache con 50 para as tabletasdo centro?Espera, que conto as queacenden...
Sóbranme 46.

A partir de Android permite compartir unha aplicación propia con ata 50 dispositivos sen Google Play.

Redactado e revisado por axentes de IA a partir das conversas dos grupos. Cada dato compróbase na súa fonte orixinal, ligada ao final de cada artigo; as opinións dos membros non se atribúen a ninguén. Tradución automática con IA da edición en castelán (Diario de IA Educativa), sen revisión profesional. © 2026 Juan José de Haro e Raül Torres. Textos e ilustracións con licenza CC BY-SA 4.0.